काठमाडौं — मिति: २०८३ साल वैशाख ३० गते, नेपाली चिया निर्यातमा देखिएको अवरोध हटाउन भारतसँग तत्काल कूटनीतिक पहल गर्न सांसदहरूले सरकारसँग माग गरेका छन्। प्रतिनिधिसभाको बैठकमा बोल्दै विभिन्न दलका सांसदहरूले चिया क्षेत्र गम्भीर संकटतर्फ धकेलिएको भन्दै सरकारको ध्यानाकर्षण गराएका हुन्।
सांसदहरूले भारत सरकारले लागू गरेका केही नीतिगत व्यवस्थाका कारण नेपाली चिया निर्यात प्रभावित भएको उल्लेख गर्दै त्यसको प्रत्यक्ष असर किसान, उद्योगी र श्रमिकमाथि परेको बताएका छन्। चिया उत्पादन तथा निर्यातमा निर्भर हजारौँ परिवारको आयस्रोत प्रभावित हुँदा पूर्वी पहाडी जिल्लाको स्थानीय अर्थतन्त्रसमेत दबाबमा परेको उनीहरूको भनाइ थियो।
विशेषगरी इलाम, झापा, पाँचथर र धनकुटालगायत जिल्लामा उत्पादित चिया निर्यातमा समस्या देखिएपछि किसानहरू चिन्तित बनेका छन्। सांसदहरूले नेपाली चियाको अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा राम्रो माग रहे पनि सीमा तथा नीतिगत जटिलताका कारण निर्यात प्रक्रिया प्रभावित भएको बताएका छन्।
सांसदहरूले सरकारलाई भारत सरकारसँग उच्चस्तरीय संवाद गरी निर्यातमा देखिएका समस्या तत्काल समाधान गर्न आग्रह गरेका छन्। चिया क्षेत्र नेपालको प्रमुख नगदेबाली तथा वैदेशिक मुद्रा आर्जन गर्ने क्षेत्र भएकाले यसलाई संरक्षण गर्न विशेष योजना आवश्यक रहेको धारणा बैठकमा व्यक्त गरिएको थियो।
त्यसैगरी सीमा क्षेत्रका बासिन्दाले अझै आधारभूत पूर्वाधारको अभाव झेलिरहेको विषय पनि संसद्मा उठाइएको छ। सांसदहरूले भारतीय सीमासँग जोडिएका बस्तीहरूमा सडक, स्वास्थ्य, शिक्षा र सञ्चार सेवाको पहुँच कमजोर रहेको गुनासो गर्दै राज्यको उपस्थिति प्रभावकारी बनाउन माग गरेका छन्।
उनीहरूले सीमावर्ती क्षेत्रको विकासलाई राष्ट्रिय प्राथमिकतामा राख्नुपर्ने बताउँदै चिया उद्योगसँगै स्थानीय जनजीवन जोगाउन सरकारले दीर्घकालीन रणनीति ल्याउनुपर्ने आवश्यकता औँल्याएका छन्।
